DYSLEXIE

Als uw zoon/dochter problemen heeft op het gebied van het (begrijpend) lezen, spellen of rekenen is het mogelijk om didactisch onderzoek te laten uitvoeren. In het onderzoek worden de prestaties vergeleken met die van leeftijdsgenoten en wordt zichtbaar of er sprake is van een achterstand. Als er sprake is van een duidelijke (significante) achterstand, ondanks dat de school al de nodige extra hulp geboden heeft, of als de achterstand niet passend is gezien de leeftijd en het onderwijsniveau van uw zoon/dochter (voortgezet onderwijs) zijn er aanwijzingen voor een leerstoornis zoals dyslexie of dyscalculie. Wanneer er sprake is van ernstige, enkelvoudige dyslexie, kan het kind ook bij Aalsterveld Psychologen terecht voor behandeling, in samenwerking met de logopedist.


Dyslexie-onderzoek

“Mijn kind haalt vaak letters door elkaar. Is dat normaal?”
“Mijn kind weigert te lezen. Wat kan ik daar aan doen?”
“Mijn kind wil alleen maar stripboeken lezen. Is dat erg?”

Elk kind moet moeite doen om te leren lezen en spellen. De meeste kinderen leren lezen en spellen op een natuurlijke manier die bijna geen energie kost. Bij kinderen met dyslexie is dit niet het geval. Lezen en/of spellen blijven veel energie kosten. Daarnaast komt het regelmatig voor dat kinderen met dyslexie last hebben van bijkomende problemen zoals faalangst of een lagere zelfwaardering. Het is zinvol voor een kind om te weten dat dyslexie de verklaring is voor de achterblijvende resultaten. Dat kan rust geven en bovendien kan er ook gericht aan gewerkt worden.

Wat is dyslexie?

Kinderen met dyslexie hebben problemen met lezen en/of spelling. Dit terwijl ze niet minder intelligent zijn dan kinderen zonder dyslexie. Kinderen met dyslexie hebben problemen met het verwerken van klanken en tekens. Ze lezen vaak langzamer en maken veel lees- en schrijffouten. Dit is vaak al bij aanvang van het taalonderwijs op de basisschool te merken, omdat bij de kinderen met dyslexie het lees- en schrijfproces zich langzamer ontwikkelt. Soms komen deze problemen pas later tot uiting, omdat een kind enige tijd heeft kunnen compenseren vanuit de sterke kanten. Tot in de volwassenheid blijft iemand met dyslexie hinder ondervinden van de lees- en spellingproblematiek.

Er is al veel onderzoek gedaan naar dyslexie. Uit onderzoek is gebleken dat dyslexie een neurologische basis heeft en voor een groot deel bepaald wordt door genetische factoren. Dyslexie is niet te genezen, het is een hardnekkig probleem. Men moet er dus mee leren leven. Wel is er de mogelijkheid om behandeling in te schakelen. Door behandeling kan de achterstand meestal beperkt blijven. Verder wordt tijdens behandeling geleerd om met de stoornis om te gaan.


Ernstige, enkelvoudige dyslexie?

Een kleine groep van alle dyslectische kinderen voldoet aan de criteria van de ernstige, enkelvoudige dyslexie. Deze criteria zijn beschreven in het landelijk Protocol Dyslexie, Diagnostiek en Behandeling van het College voor Zorgverzekeringen CVZ.
De criteria waar een kind aan moet voldoen zijn:

  • Bij aanvang van de zorg basisonderwijs volgen
  • Behorende bij de 10% zwakste lezers of behorende bij de 16% zwakste lezers en 10% zwakste spellers, vergeleken met leeftijdgenoten in Nederland (=ernstig)
  • Er mag geen sprake zijn van een andere ontwikkelingsstoornis die belemmerend werkt op de dyslexiebehandeling
  • Er moet sprake zijn van een hardnekkig probleem. Dat betekent dat de school met handelingsplannen moet kunnen aantonen dat er reeds intensief gewerkt is aan het verbeteren van de lees- en spellingvaardigheden door de inzet van extra begeleiding, extra instructie en begeleide oefentijd en dat de resultaten daarvan zijn gemeten.


Hoe ziet een onderzoek naar dyslexie bij Aalsterveld Psychologen eruit?

Om dyslexie vast te stellen wordt een psychodiagnostisch onderzoek gedaan. In dit onderzoek worden de mogelijke oorzaken van de lees- en/of spellingproblemen onderzocht. Er moet worden uitgesloten dat andere factoren, zoals een beperkte intelligentie of algemene spraak- taalproblemen de oorzaak zijn voor het ontstaan van lees- en/of spellingproblemen. Om een goed behandeladvies te kunnen geven is het van belang om te weten wat de sterke en minder sterke kanten van een kind zijn.


Wat gaat vooraf aan het onderzoek naar ernstige, enkelvoudige dyslexie?

Tijdens een intakegesprek worden gegevens verkregen over de ontwikkeling en problematiek van de leerling. De aard en ernst van de problemen worden geïnventariseerd. Op basis van dit gesprek en beoordeling van het leerlingdossier van school wordt besloten of er verder kan worden gegaan met onderzoek naar dyslexie. Uit het leerlingdossier moet blijken dat er sprake is van een toenemende achterstand ten opzichte van de normgroep op het gebied van lezen (en eventueel spellen) en dat extra geboden hulp onvoldoende effect heeft gehad. De gedragswetenschapper beoordeelt of het dossier volledig is en of het vermoeden van dyslexie voldoende onderbouwd is. Wanneer dit het geval is, kan worden overgegaan tot diagnostiek.


Waaruit bestaat een onderzoek naar ernstige, enkelvoudige dyslexie?

Het onderzoek bestaat uit:

  • Intelligentieonderzoek. Hiermee ontstaat een beeld van het niveau van functioneren en de sterke en minder sterke kwaliteiten van een kind.
  • Enkele leestesten en dictees. Hiermee wordt bekeken of er een achterstand wordt geconstateerd en hoe groot deze is. Daarnaast krijgt men een indruk van de manier waarop de leerling leest en spelt en wat voor type fouten het kind maakt.
  • Testen op het gebied van variabelen die verklarend zijn voor de diagnose dyslexie.
  • Aanvullend kunnen de taakwerkhouding, de concentratie en enkele persoonlijkheids-aspecten meegenomen worden in het onderzoek.


Er wordt een verslag geschreven op basis van de verzamelde gegevens. De interpretatie van de gegevens leidt tot een conclusie en adviezen. Het verslag wordt met de ouders en indien gewenst met het kind en de school besproken.

De kosten voor dyslexie-onderzoek bedragen € 825,00 voor het testonderzoek, inclusief intake, nabespreking en korte rapportage. Diagnose en behandeling van dyslexie wordt niet standaard vergoed, vaak alleen in geval van ernstige, enkelvoudige dyslexie. De jeugdzorg valt vanaf 2015 niet meer onder de zorgverzekeraar, vraag daarom uw gemeente voor meer informatie.